Παρασκευή, Νοέμβριος 09, 2007

Η αναδάσωση των καμένων δασων είναι συνταγματική υποχρεωση!

Παραθέτω εδώ άποψη της συναδέλφου περιβαλλοντολόγου Γ. Κοκκώνη

Η αναδάσωση των καμένων δασων και δασικων εκτάσεων δεν είναι κοινωνική απαιτηση είναι συνταγματική υποχρεωση!

Σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ.1 του άρθρου 24 του Συντάγματος τα δάση και οι δασικές εκτάσεις της χώρας μας, είτε αυτά ανήκουν στο δημόσιο, είτε σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, ως φυσικά αγαθά και ανεξάρτητα από την ειδικότερη ονομασία τους ή τη θέση στην οποία βρίσκονται, υπάγονται κάτω από ιδιαίτερο προστατευτικό καθεστώς για τη διατήρηση της κατά προορισμό χρήσης τους και της φυσικής και βιολογικής ισορροπίας που προκύπτει από την ύπαρξή τους.

Ειδικότερα στο πέμπτο εδάφιο της παρ. 1 του άρθρου 24 του Συντάγματος ορίζεται σαφώς ότι: «Απαγορεύεται η μεταβολή του προορισμού των δασών και των δασικών εκτάσεων, εκτός αν προέχει για την Εθνική Οικονομία η αγροτική εκμετάλλευση ή άλλη τους χρήση που την επιβάλλει το δημόσιο συμφέρον». Με την παραπάνω διάταξη θεσπίζεται γενική απαγόρευση της μεταβολής της μορφής και του προορισμού των δημόσιων και ιδιωτικών δασών και δασικών εκτάσεων.

Τι προβλέπεται όμως όταν τα δάση και οι δασικές εκτάσεις καταστρέφονται ή αποψιλώνονται από φυσικά αίτια ή παράνομες ενέργειες;;;;

Και για αυτές τις περιπτώσεις υπάρχει ειδική συνταγματική πρόβλεψη. Η αναδάσωση, δηλαδή η αναδημιουργία δασικής βλάστησης που καταστράφηκε ή αραιώθηκε σημαντικά με οποιονδήποτε τρόπο προβλέπεται με σαφήνεια από το Σύνταγμα. Σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 117 του Συντάγματος «Δημόσια ή ιδιωτικά δάση και δασικές εκτάσεις που καταστράφηκαν ή καταστρέφονται από πυρκαγιά ή που με άλλο τρόπο αποψιλώθηκαν ή αποψιλώνονται δεν αποβάλλουν για το λόγο αυτό το χαρακτήρα τους που είχαν πριν καταστραφούν, κηρύσσονται αναδασωτέες και αποκλείεται να διατεθούν για άλλο προορισμό». Με τη συνταγματική αυτή διάταξη, η οποία είναι άμεσης εφαρμογής, δηλαδή δεν εξαρτάται από την έκδοση νόμου, καθίσταται υποχρεωτική η κήρυξη ως αναδασωτέων δασών ή δασικών εκτάσεων που καταστράφηκαν ή αλλοιώθηκε ο δασικός χαρακτήρας τους, από φυσικά αίτια ή άλλες ενέργειες. Δηλαδή η κήρυξη της έκτασης ως αναδασωτέας δεν αφήνετε στη διακριτική ευχέρεια της διοίκησης αλλά είναι υποχρεωτική και επιβάλλεται χωρίς εξαίρεση.

Ποια είναι όμως η διαδικασία που ακολουθείται προκειμένου να κηρυχθεί μια έκταση αναδασωτέα;;;

Κατά το άρθρο 38 παρ. 1 του Ν. 998/1989 (ΦΕΚ 289 Α') κηρύσσονται υποχρεωτικά ως αναδασωτέα τα δάση και οι δασικές εκτάσεις, ανεξαρτήτως της ειδικότερης κατηγορίας αυτών ή της θέσης στην οποία ευρίσκονται, εφόσον τα δάση και οι δασικές εκτάσεις καταστράφηκαν ή αποψιλώθηκαν συνεπεία πυρκαγιάς ή παρανόμου υλοτομίας κλπ. Ενώ, κατά το άρθρο 41 παρ. 1 του ίδιου νόμου, η κήρυξη εκτάσεων ως αναδασωτέων ενεργείται δι' αποφάσεως του οικείου νομάρχη.

Συνταγματική υποχρέωση αναδάσωσης υπάρχει μόνο για τις εκτάσεις που πριν από την καταστροφή ή της αποψίλωση είχαν προηγουμένως δασικό χαρακτήρα. Βάσει όμως ποιων στοιχείων και ποιων αποδεικτικών είναι δυνατός ο χαρακτηρισμός μιας έκτασης ως αναδασωτέας;

Το άρθρο 24 του Συντάγματος για την αποτελεσματικότερη προστασία των δασών και των δασικών εκτάσεων επιβάλλει τη σύνταξη δασολογίου. Παρόλα αυτά, μέχρι σήμερα δεν υπήρξε πολιτική βούληση για την σύνταξη δασολογίου γεγονός που αποτελεί την κύρια αιτία της εξαφάνισης των δασών και των δασικών εκτάσεων.

Τέλος θα ήθελα να αναφερθώ στην διαδικασία της αναδάσωσης. Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 42 του Νόμου 998/1979 οι αναδασώσεις δημοσίων δασών και δασικών εκτάσεων πραγματοποιούνται βάσει μελέτης, καταρτιζόμενης από την δασική υπηρεσία, η οποία καθορίζει το είδος της δασικής βλάστησης, τις εργασίες φύτευσης και τις ενέργειες για την διευκόλυνση της αναγέννησης ως και τα απαραίτητα μέτρα για την προστασία της αναδάσωσης (περιφράξεις, τοποθετήσεις πινακίδων, ειδικές απαγορεύσεις κλπ). Η αναδάσωση ιδιωτικών δασών και δασικών εκτάσεων πραγματοποιείται βάσει μελέτης εγκεκριμένης από την δασική υπηρεσία και υπό την εποπτεία αυτής, με μέριμνα και δαπάνη των ιδιοκτητών.

Γεωργία Κοκκώνη

Περιβαλλοντολόγος

Μέλος της Ένωσης Πτυχιούχων Περιβαλλοντολόγων Ελλάδας